Katil İsrail'in Gazze'de "çadır sınıfı" hedef alması sonucu 9 yaşındaki kız çocuğu hayatını kaybetti

Gazze'de ateşkesi bir kez daha ihlal eden İsrail ordusu, Filistinli çocukların eğitim gördüğü Gazze Şeridi'nin kuzeyindeki Ebu Ubeyde el-Cerrah Okulu'na bağlı çadır sınıfa ateş açtı.

İsrail ordusu, 2 yıl boyunca katliam gerçekleştirdiği Gazze Şeridi'nde bir kez daha çocukları hedef aldı.

Filistinli Rihab, çadırda eğitim aldığı sırada İsrail askerlerinin kurşunlarına hedef oldu. Şifa Hastanesi'ne kaldırılan küçük Rihab, kurtarılamayarak hayatını kaybetti.

İsrail askerlerinin ateşkesi ve uluslararası hukuk kurallarını ihlal ederek düzenlediği saldırı sonucu hayatını kaybeden Rihab'dan geriye sadece kefenlenmiş görüntüleri kaldı.

Gazze'deki Sağlık Bakanlığından yapılan son açıklamaya göre, İsrail ordusunun Ekim 2023'ten bu yana Gazze Şeridi'ne düzenlediği saldırılarda yaşamını yitirenlerin sayısı 72 bin 317'ye ulaştı.

Gazze'de ateşkesin yürürlüğe girdiği 10 Ekim 2025'ten bu yana İsrail'in saldırılarında 738 kişi öldürüldü, 2 bin 36 kişi yaralandı.

İsrail, Batı Şeria'da 34 yeni işgal yerleşimi kararı aldı

İ24 televizyonu, "rekor sayıda yerleşim birimi" şeklinde aktardığı haberde, İsrail "Güvenlik Kabinesi"nde kararın onaylandığını kaydetti.

Haberde, Batı Şeria'da daha fazla Filistin toprağı gasbedilerek 34 yeni yerleşim yeri kurma kararının ABD'nin tepkisinden çekinilmesi nedeniyle gizli tutulduğu belirtildi.

Kararın İran'a yönelik saldırılar sürerken alındığına dikkati çekilen haberde, onaylanan kararda Batı Şeria'nın kuzeyinde A ve B bölgelerinde Filistinlilerin yaşadığı alanların da yer aldığı aktarıldı.

Haberde, mevcut hükümetin şimdiye kadar 69 yerleşim yerini onaylandığı, son kararla bu sayının 103'e çıktığı kaydedildi.

Daha önce orduda personel krizi yaşandığını ifade eden Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir'in karara doğrudan karşı çıkmadığına, fakat tekrar personel krizine dikkati çekerek çekincelerini dile getirdiğine işaret edilen haberde, Zamir'in, kararın kademeli uygulanmasını talep ettiği, buna karşın bakanların kararı onayladığı belirtildi.

İ24 televizyonu, haberin İsrail ordusunun askeri sansür biriminin onayıyla yayınlandığını vurguladı.

Filistin topraklarını gasbeden İsrailliler, Batı Şeria'daki çiftçileri topraklarından sürmeye çalışıyor

İsrail ordusunun 26 Kasım 2025'te Batı Şeria'nın kuzeyinde başlattığı ve 5 Aralık'ta da sona erdiğini açıkladığı saldırılarda adı sıklıkla duyulan Teyasir köyüne yönelik baskınlar devam ediyor.

Fanatik İsrailliler, Filistinlilere ve ekmek tekneleri olan mülklerine saldırarak onları bölgeden sürmeye çalışıyor. Köye bu amaçla geçen mart ayında da çok sayıda saldırı düzenlendi. İsrailliler bu saldırılarda Filistinlileri darbetti, araçlarını kundakladı ve hayvanlarını çaldı.

İsrailliler, Filistinli çiftçilere hayatı dar ediyor

Teyasir Köy Meclisi Başkanı Hani Ebu Ali AA muhabirine yaptığı açıklamada, köye yönelik saldırıların her gün düzenlenir hale geldiğini, köyün yakınlarına kurulan kaçak yerleşimlerle birlikte İsraillilerin, Filistinli çiftçilere hayatı dar etmeye başladığını dile getirdi.

Ebu Ali, "İsrailliler, Filistinli çiftçilerin tarlalarına ve seralarına erişimini engelliyor. Daha dün, tarlalarda onları kovalıyorlardı. Ama buna rağmen çiftçiler ekmek tekneleri için direnmeye devam ediyor." dedi.

Köy ekonomisinin tarım ve hayvancılığa dayandığına işaret eden Ebu Ali, bu nedenle arazi üzerindeki herhangi bir kısıtlamanın ailelerin gelir kaynağı için doğrudan tehdit oluşturduğunu ifade etti.

Tehdit altındaki arazilerin yüz ölçümüne ilişkin de Ebu Ali, "Bu araziler 1500 dönüm gibi büyük bir alana tekabül ediyor ancak Filistinliler, mükerrer saldırılar ve kaçak yerleşimler nedeniyle sadece 150 dönümden istifade edebiliyor." bilgisini verdi.

Filistinlilerin uğradığı fiziksel saldırılara da değinen Ebu Ali, gençlerin İsrailliler tarafından darbedildiğini, bu tür saldırılardan yaşlıların bile nasibini aldığını, birkaç hafta önce çadırında darbedilen yaşlı bir köylünün hala hastanede tedavi altında olduğunu aktardı.

Çiftçiler, tarlalarına yalnız başına gidemiyor

Teyasir köyü sakinlerinden Haldun Derağime ise fanatik İsraillilerin onlarca hayvanını çaldığını, uzun bir aramadan sonra hayvanlarını Ramallah'ta bulduklarını, geri almak için uğraştıklarını ancak sonuç alamadıklarını anlattı.

Köyün çevresindeki kaçak yerleşimlerin ve fanatik İsraillilerin çiftçilerin gündelik hayatını olumsuz etkilediğini vurgulayan Derağime, şöyle konuştu:

"Kimse tarlasına yalnız gidemez. Grup halinde gitmek zorundasınız ki İsrailliler yanınıza gelmeye cesaret edemesin. Evden çıkarken bin kere düşünmek zorundasınız. Çünkü İsrailliler bölgede geziyor ve yalnız olduğunuzda başınıza ne geleceği malum."

İsraillilerin, askerler tarafından korunduğuna işaret eden Derağime, "Arazine gitsen ve İsraillilerle karşılaşsan, askerler direkt ateş açmaya başlıyor." dedi.

Teyasir'deki saldırılar "sessiz tehcir"in bir parçası

Teyasir köyündeki artan bu saldırılar, Ürdün Vadisi ve Batı Şeria'da, kaçak yerleşimler kurarak ve Filistinlilerin, topraklarına ulaşmasına engel olarak dayatılan "de facto" durumun sadece bir örneği.

Uzmanlar, bu durumun, "mükerrer saldırılarla halkı bezdirme" şeklinde uygulanan "sessiz tehcir"in bir parçası olduğunu dile getiriyor. Bu durum, özellikle kuzey Ürdün Vadisi'nde hayati öneme sahip tarım alanlarının demografik yapısını değiştirme tehdidi oluşturuyor.

Daha organize ve yaygın hale geldiği görülen bu saldırılarda İsrailliler, sivillere doğrudan ateş açıyor, Filistinlilerin evlerini ve mülklerini kundaklıyor.

Filistin Kurtuluş Örgütüne (FKÖ) bağlı Ayrım Duvarı ve Yahudi Yerleşim Birimleriyle Mücadele Konseyine göre, İsrail-ABD’nin İran’a saldırılarının başladığı 28 Şubat'la 28 Mart arasında Filistin topraklarını gasbeden İsrailliler Batı Şeria’da 443 saldırı gerçekleştirdi.

İran Adli Tıp Kurumu: İran'da en az 3 bin kişi hayatını kaybetti

İran Adli Tıp Kurumu ülkede saldırılar nedeniyle 3 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini açıklayarak cansız bedenlerin yüzde 40'ının tanınmayacak halde olduğunu açıkladı.

Ayrıntılar geliyor...

Soykırımın mimarı Netanyahu, Lübnan'a saldırıların devam edeceğini belirtti

Netanyahu, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, Lübnan'ın başkenti Beyrut'a dün düzenlenen saldırılarda Hizbullah lideri Naim Kasım'ın sekreteri ve yeğeni Ali Yusuf Harşi'nin öldüğünü iddia etti.

İsrail Başbakanı, geçici ateşkese dahil edilmesi tartışılan Lübnan'a saldırıların süreceği mesajını verdi ve "Gereken her yerde Hizbullah'ı vurmaya devam edeceğiz." ifadelerini kullandı.

İran ile ABD arasında varılan ve İsrail'i de kapsayan geçici ateşkesin arabulucusu Pakistan'ın Başbakanı Şahbaz Şerif, ateşkesin Lübnan'ı da kapsadığını duyurmuştu.

ABD Başkan Yardımcısı James David Vance ise İsrail'in Lübnan'a saldırılarının İran'la yapılan geçici ateşkesin bir parçası olmadığını savunmuştu.

İran ise ateşkesin Lübnan dahil bölgedeki tüm çatışma ve savaşların durdurulmasını içerdiğini açıklamıştı.

İran ordusu: ABD ile görüşmelerin başarısız olması durumunda uzun bir savaşa hazırız

Devlet televizyonunda konuşan Ekreminiya, askeri ve diplomatik sürece ilişkin değerlendirmelerinde, ateşkesin İran’ın tutumu sayesinde karşı tarafa kabul ettirildiğini bildirdi.

Ekreminiya, "İran, kararlı duruşuyla düşmanı ateşkesi kabul etmeye zorladı. Müzakerelerin temelini ve odağını İran’ın şartları oluşturuyor." ifadelerini kullanırken, buna rağmen sürece ilişkin temkinli bir yaklaşım sergilendiğini belirterek, "Görüşmelerin başarılı olmasını umuyoruz ancak başarısız olması durumunda uzun bir savaşa da hazırız." dedi.

Karşı tarafa yönelik güvensizlik vurgusu yapan sözcü, 2015'teki nükleer anlaşma sürecine işaret ederek, "Düşman, nükleer anlaşma sürecinde güvenilir olmadığını göstermiştir. Önceki iki müzakere turunda da aynı tutumu sergilemiştir." değerlendirmesinde bulundu.

İran’ın askeri hazırlıklarının sürdüğünü ifade eden sözcü, “Gözlerimiz düşmanın üzerinde, parmağımız tetikte." ifadelerini kullandı.

Meclis'in Hürmüz Boğazı'ndan geçişler için ücret alınması için hazırladığı yasa tasarısına da değinen Ekreminiya, "Meclisin kararıyla Hürmüz Boğazı'nın kontrol altına alınması, bu savaşın İran'a ekonomik faydalar sağlayacak bir kazanımı olacaktır." dedi.

Soykırımcı İsrail, Lübnan'da 17 kişiyi daha öldürdü

İsrail ordusunun Lübnan'a 2 Mart'ta başlattığı saldırılar devam ediyor.

Lübnan resmi ajansı NNA’nın haberine göre, İsrail uçakları gece saatlerinden bu yana güneydeki Zerariye, Abbasiye, Habbuş, Cebşit, Deyr Zehrani, Düveyr, Kefra, Cumeycime, Safad Battih, Mecdel Silm ve Deyr Antar beldelerini hedef aldı.

Abbasiye'deki saldırıda ilk belirlemelere göre 7 kişinin hayatını kaybettiği, çok sayıda kişinin yaralandığı kaydedildi.

Zerariye'de bir binanın hava saldırısıyla hedef alınması sonucu aralarında kadın ve çocukların da olduğu 10 kişinin yaşamanı yitirdiği belirtildi.​​​​​​​

ABD'li Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi, Trump'ın NATO'dan çekilmesinin "yasa dışı" olacağını savundu

Krishnamoorthi, Trump'a gönderdiği mektupta, Başkan'ın ABD'nin NATO'dan çekilme ihtimaline ilişkin söylemlerinden "derin endişe" duyduğunu belirtti.

Kongre'nin, halihazırda bir başkanın Senato'nun üçte ikisinin onayı ya da Kongre kararı olmadan NATO'dan çekilmesini yasaklayan yasal hükümleri yürürlüğe koyduğuna dikkati çeken Krishnamoorthi, "ABD'nin NATO'dan tek taraflı ayrılması hem stratejik açıdan sorumsuz hem de mevcut yasalar uyarınca yasa dışı olacaktır." ifadesini kullandı.

Krishnamoorthi, Trump'ın söz konusu ifadelerinin "ülkenin güvenliği pahasına rakipleri güçlendirme" riski taşıdığını kaydetti.

Resmi çekilme olmasa dahi ABD'nin NATO'ya bağlılığına dair şüphe uyandırmanın küresel istikrarsızlığın arttığı bir dönemde ittifakın caydırıcılığını zayıflatabileceğini belirten Krishnamoorthi, Trump'a, "ABD yasalarının açık gerekliliklerini kabul etme" çağrısı yaptı.

ABD Başkanı Trump, İngiliz The Telegraph gazetesinde 1 Nisan'da yayımlanan mülakatında, ABD'nin NATO'dan çekilme ihtimalini "gözden geçirilmenin de ötesinde" olarak nitelemiş, "(NATO) Onların kağıttan kaplan olduğunu hep biliyordum, bu arada (Rusya Devlet Başkanı Vladimir) Putin de bunu biliyor." ifadesini kullanmıştı.

Trump ve NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, dün Beyaz Saray'da basına kapalı görüşme yapmıştı.

İran'ın İslamabad Büyükelçisi, İran heyetinin Pakistan'a gideceğine ilişkin paylaşımını sildi

Mukaddem, X sosyal medya platformundan yaptığı ve daha sonra kaldırdığı paylaşımında, İsrail’in, diplomatik girişimleri sabote etmek için ABD ile varılan ateşkesi ihlal ettiğini, bu nedenle İran kamuoyunda şüpheler oluştuğunu ifade etti.

Mukaddem, “Kamuoyunda şüpheler oluşsa da İran heyeti, Sayın Şahbaz Şerif’in daveti üzerine, İran tarafından önerilen 10 maddeye dayalı görüşmeler için bu gece İslamabad’a geliyor” bilgisine yer vermişti.

ABD-İran arasında İsrail’i de kapsayan geçici ateşkes

ABD ve İsrail’in İran’a 28 Şubat’ta başlattığı saldırıların ardından İran’ın misillemeleri ile bazı bölge ülkelerine düzenlediği saldırılarla savaşa dönüşen süreçte, ABD Başkanı Donald Trump, 8 Nisan’da 01.30 sularında ateşkesi kabul ettiğini duyurdu.

Trump, Hürmüz Boğazı'nın açılması şartıyla 2 haftalık ateşkesi kabul ettiklerini, İran’dan 10 maddelik teklif aldıklarını ve bunun müzakere için uygulanabilir bir temel olduğunu ifade etti.

“İran'ın savaştaki hedeflerine ulaştığı" açıklamasında bulunan İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi de nihai müzakerelerin İslamabad’da en fazla 15 gün içinde sonuçlandırılmasının hedeflendiğini bildirdi.

Türkiye, Pakistan ve Mısır; ABD-İran arasındaki mesaj alışverişinin sürmesi ve sonuca ulaşması için yoğun çaba gösterdi.

Geçici ateşkesi desteklediğini açıklayan İsrail yönetimi ise uzlaşmaya Lübnan konusunun dahil olmadığını savunarak Lübnan’a yönelik saldırılarını sürdürüyor.

Savaşa 'ateşkes' arası: İstihbarat örgütleri sınıfta mı kaldı?

ABD Başkanı Trump’ın “İran’ın teklifini müzakere edilebilir buluyorum. Bu nedenle de 15 günlük ateşkesi onaylıyorum” açıklaması tüm dünyaya şimdilik derin bir nefes aldırdı.

‘Derin nefes aldırdı’ diyoruz çünkü Trump’a göre İran gerekli adımları atmadığı takdirde taş devrine gönderilecek ve bir medeniyet yok olacaktı. İran ise İsrail ve ABD’nin bu yönde bir adım atması halinde tüm bölgeye cehennemi yaşatacağı tehdidinde bulunmuştu.

Şimdilik korkulan olmadı. ABD ve İran 15 gün boyunca ateşkes sağlanması yönünde anlaştı. İsrail ‘Lübnan’ı dışarıda tutarak’ buna uyacağını ilan etti.

Bu ateşkes arasında geride kalan 40 güne dair farklı okumalar yapabilmek de mümkün olacak. Savaş taraflar için nasıl başladı, neler hedefleniyordu, günün sonunda hangileri gerçekleşti gibi sorular cevap arıyor. Ancak üzerine konuşulması gereken en önemli meselelerden biri de bu süreçte istihbarat örgütlerinin nasıl bir sınav verdiği hususu…

ABD ve İsrail istihbaratı İran’da başarılı oldu mu?

Bursa Teknik Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ali Burak Darıcılı bu soruya yanıt verirken önce önemli bir uyarıda bulunuyor. ABD ve İsrail istihbaratlarının bu süreçte pek de aynı görüşlere sahip olmadığının altını çiziyor.

Bilindiği üzere, ABD istihbarat örgütleri Başkan Trump’a İran’da halkın sokaklara dökülüp de bir isyan başlatmasının son derece güç olduğunu iletti. İsrail istihbaratı ise tam tersi bir tutum izledi. Özellikle üst düzey isimler ortadan kaldırılırsa gerisinin çorap söküğü gibi geleceği yönünde görüş bildirdi.

Trump, kendi ülkesinin istihbarat bilgisinden ziyade İsrail’e güvenmeyi tercih etti ve 28 Şubat’ta savaş çok üst perdeden bir operasyonla başladı.

“Bütüncül bir istihbarat yaklaşımı göremedik”

Doç. Dr. Darıcılı bu noktada "decapitation strategy" olarak bilinen yaklaşımı anımsatıyor.

“Buradaki temel yaklaşım ‘Başı keserseniz gövde çöker’ tezine dayanıyor. ‘İran’da üst düzey isimler ortadan kaldırılırsa rejimin sonu kendiliğinden gelir’ görüşüne çok güvenildi. Özellikle İsrail istihbaratı bu kartı oynadı. ABD tarafını da ikna etti. Ancak günün sonunda evdeki hesap çarşıya uymadı” diyor.

Savaşın ilk gününde İran Dini Lideri Hamaney başta olmak üzere çok sayıda üst düzey ismin saatler içinde saf dışı bırakılmasını ‘İran için fiyasko, ABD-İsrail adına ciddi başarı’ olarak tanımlıyor Darıcılı.

Ancak üst düzey isimlerin yerine gelebilecek muhtemel adaylar üzerinde iyi düşünülmediğini vurgulayıp, devam ediyor:

“Dini Lider, Devrim Muhafızları Komutanı ya da siyasi bürodan isimler… İsrail ve ABD buradan en kritik isimleri temizledi. Ancak onların yerine gelenler daha radikal çizgiden oldu. Orta ve alt düzeye odaklanamamış istihbarat örgütleri. Ve süreci doğru okuyamadılar.

Bir diğer husus da 40 gün süren çatışma boyunca İran’ın bir şekilde füze ve kamikaze İHA atışlarına aralıksız devam etmesi. Trump ikinci hafta ‘İran’da vurulacak askeri hedef kalmadı’ dedi. Ancak Tahran o günden son ana kadar neredeyse her gün bir şekilde karşı tarafa hasar verebilmeyi başardı. Füzelerin atış rampaları, İHA üretim tesisleri ve bunların depolandığı alanlarda istihbarat örgütlerinin daha iyi bir sınav vermesi gerekirdi.

Hatta bir adım daha ileri gidelim… İsrail istihbaratının ateşkes olacağına dair bir öngörüsü olduğunu bile düşünmüyorum. Ateşkesten saatler önce bile İsrailli siyasiler ve basın mensupları kesinlikle ateşkes olmayacağını yazıyordu. İsrail bu süreci de doğru okuyamadı ve yönetemedi.”

Ateşkes sürecinde istihbarat örgütleri ne yapacak?

Madalyonun bir de ateşkes süreci var. Doç. Dr. Ali Burak Darıcılı’ya göre özellikle ABD ve İsrail istihbaratları bu süreci son derece yoğun geçirecek.

Her şeyden önce üç ülkenin istihbaratının da ‘ateşkes şartlarına ne kadar uyulduğu’ meselesine kafa yoracağını vurguluyor Darıcılı ve sözlerini şöyle tamamlıyor:

“Elbette diğer yandan özellikle ABD ve İsrail istihbaratları muhakkak B planı üzerinde çalışmaya devam edecek. Yani eğer anlaşma bozulur ve eski düzene dönülürse farklı hamleler yapabilecek bir hazırlıktan bahsediyoruz.

Ayrıca bu 15 günlük ateşkeste İran toparlanacak. Yeniden füze ve Kamikaze İHA üretimleri olacak. İstihbarat örgütleri bu kapasiteyi daha yakından izlemeye çalışacak.

Tabi tüm bunların yanında bir de ABD-İsrail imzalı bir suikast listesi var. Her ne kadar ateşkes olsa da bu listedeki isimlerin aldığı her nefes izlenmeye çalışılacak. Ve olası bir aksilikte buradan da hızla sonuç alınmaya çalışılacak.”

{ilgili-haber-939767}

Hürmüz tamamen açılsa bile kriz hemen biter mi?

ABD-İsrail ve İran arasında 8 Nisan itibarıyla varılan ateşkes, bölgedeki gerilimi sona erdirmekten çok yeni bir sürecin kapısını aralamış gibi görünüyor. Pakistan’ın ara buluculuğunda sağlanan ateşkesin ardından cuma günü tarafların yeniden masaya oturması beklenirken, sahadaki gelişmeler bu sürecin hala kırılgan bir zeminde ilerlediğini ortaya koyuyor.

İşgalci İsrail’in Lübnan’ı ateşkes kapsamı dışında tuttuğunu açıklaması ve bölgeye yönelik saldırılarını sürdürmesi, çatışmanın farklı cephelerde devam ettiğini gösteriyor. Buna karşın İran da Hürmüz Boğazı’nın yeniden kapandığını duyurarak, Lübnan cephesinin de sürece dahil edilmesini şart koşuyor. Washington cephesinden gelen açıklamalar ise diplomatik sürecin eş zamanlı olarak baskı diliyle yürütüldüğünü ortaya koyuyor. ABD yönetimi, İran’ın boğazı açması gerektiğini vurgularken, aksi durumda daha sert sonuçların gündeme gelebileceği mesajını veriyor.

Bu tablo, tarafların yeni şartlar dayattığı ve pozisyonlarını yeniden dizayn ettiği bir ara dönem yaşandığını gösteriyor. Öte yandan ateşkes tartışması sürerken Hürmüz Boğazı’nın durumu da en çok konuşulanlar arasında. Zira, Hürmüz açılsa bile küresel sistemin ne ölçüde eski haline dönebileceği sorusuna yanıt vermek hala oldukça güç.

Küresel enerji sisteminin dar boğazı: Hürmüz

Hürmüz Boğazı, dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olmayı sürdürüyor. Uluslararası enerji verilerine göre bu dar hat üzerinden günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol taşınıyor. Bu miktar, küresel petrol arzının yaklaşık beşte birine karşılık geliyor. Aynı şekilde günlük 250 bin ila 275 bin ton LNG sevkiyatıyla küresel gaz ticaretinin de önemli bir bölümü yine bu geçide bağlı.

Bu yoğunluk, Hürmüz’ü hem bölgesel bir geçiş noktası hem de küresel ekonomik sistemin kırılma hattı haline getiriyor. Asya ekonomilerinin enerji bağımlılığı düşünüldüğünde, boğazdaki her aksama küresel ticaret zincirini doğrudan etkiliyor.

Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Aslan, bu tabloyu yalnızca hacim üzerinden değil kapasite üzerinden de okumak gerektiğine dikkat çekiyor. Normal koşullarda dahi sınırlı kapasiteyle çalışan boğazda, enerji taşımacılığına ayrılabilen gemi sayısının günlük yaklaşık 80-90 ile sınırlı olduğunu belirtiyor.

{ilgili-metin-[{title}Savaş sürecinde bölgede oluşan yaklaşık 800 gemilik gemi birikimi (backlog) dikkate alındığında, mevcut kapasiteyle bu birikimin hızla eritilmesi teknik olarak mümkün değil. Nitekim yalnızca fiziksel geçiş kapasitesi üzerinden yapılan hesaplamalar dahi bu sürecin haftalar değil, daha uzun bir zaman dilimine yayılacağını göstermektedir. {title}{source}Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Aslan{source}{theme}grey{theme}]}

Aslan'a göre Hürmüz, taşıdığı hacim nedeniyle kritik ama kapasite açısından sınırlı bir hat. Bu nedenle küçük bir aksama bile tüm sistemi etkileyen bir darboğaza dönüşebiliyor.

Piyasalar ateşkesi nasıl okudu?

Krizin ilk günlerinde petrol piyasaları sert tepki verdi. Brent petrol fiyatı 119-120 dolar seviyelerine kadar yükselirken, fiziki piyasalarda bazı işlemler 150 dolara yaklaştı. Ateşkes haberinin ardından fiyatlar hızla gerileyerek 93 dolar seviyesine indi.

Ancak bu düşüş kalıcı olmadı. Piyasa kısa sürede yeniden 95-100 dolar bandına yöneldi. Bu dalgalanma, fiyatların yalnızca mevcut arz durumuna göre değil, geleceğe yönelik risk algısına göre şekillendiğini ortaya koyuyor.

Prof. Dr. Murat Aslan, fiyat hareketlerinin yalnızca fiziksel arz kaybıyla açıklanamayacağını vurguluyor. Piyasanın aynı zamanda savaşın uzaması halinde oluşabilecek daha derin bir kriz ihtimalini de fiyatladığını belirtiyor.

“Petrol piyasasında yaşanan fiyat artışları sadece arz kesintisinin değil, beklentilerin de fiyatlara güçlü biçimde yansıdığını gösteriyor.”

Hürmüz ne zaman normale döner?

Hürmüz Boğazı’nın açılması, enerji akışının kısa sürede eski seviyesine döneceği anlamına gelmeyebilir. Çünkü kriz yalnızca siyasi değil, aynı zamanda teknik ve lojistik bir boyut taşıyor.

Savaş sürecinde bölgede yaklaşık 800 gemilik bir birikim oluştu. Boğazın mevcut kapasitesi dikkate alındığında bu birikimin kısa sürede eritilmesi teknik olarak mümkün görünmüyor. Buna ek olarak sigorta sisteminin yeniden kurulması, tankerlerin tekrar sigortalanması, ticari kontratların yeniden yapılandırılması ve zarar gören liman altyapısının devreye alınması gerekiyor.

{ilgili-metin-[{title}Savaş sürecinde bölgede oluşan yaklaşık 800 gemilik gemi birikimi (backlog) dikkate alındığında, mevcut kapasiteyle bu birikimin hızla eritilmesi teknik olarak mümkün değil. Nitekim yalnızca fiziksel geçiş kapasitesi üzerinden yapılan hesaplamalar dahi bu sürecin haftalar değil, daha uzun bir zaman dilimine yayılacağını göstermektedir. {title}{source}Prof. Dr. Murat Aslan{source}{theme}grey{theme}]}

Prof. Dr. Murat Aslan, bu nedenle teknik açılma ile fiili normalleşme arasında zaman farkı olduğuna dikkat çekiyor.

"Hürmüz Boğazı’nın teknik olarak yeniden açılması ile küresel enerji piyasalarının fiilen normalleşmesi arasında belirgin bir zaman farkı bulunmaktadır. Kesin bir süre vermek mümkün olmamakla birlikte, mevcut kapasite kısıtları ve piyasa dinamikleri birlikte değerlendirildiğinde normalleşme sürecinin çoğu senaryoda 1–3 ay arasında gerçekleşmesi beklenmektedir."

Alternatif hatlar neden yeterli değil?

Hürmüz’e alternatif olarak öne çıkan hatlar, küresel enerji akışını tam anlamıyla ikame edebilecek kapasiteden uzak.

Suudi Arabistan’ın doğu-batı hattı yaklaşık 7 milyon varil/gün, Birleşik Arap Emirlikleri’nin hattı ise yaklaşık 1.5-2 milyon varil/gün kapasite sunuyor. Bu iki hat birlikte değerlendirildiğinde bile, küresel piyasada yaklaşık 10 milyon varillik bir açık oluşuyor. Bu büyüklük, küresel arzın yaklaşık yüzde 10’unun devre dışı kalması anlamına geliyor.

Doğalgaz tarafında ise tablo daha kırılgan. LNG taşımacılığında alternatif hatların sınırlı olması, Hürmüz’e bağımlılığı daha da artırıyor.

Prof. Dr. Murat Aslan’a göre bu durum, yalnızca kısa vadeli bir arz sorunu değil, aynı zamanda kalıcı bir risk unsuru. Özellikle Katar başta olmak üzere bölgedeki LNG ihracatının büyük ölçüde bu dar geçide bağımlı olması, doğalgaz piyasasında ikame imkanlarını neredeyse ortadan kaldırıyor.

Aslan bu durumu şöyle ifade ediyor: “Hürmüz devre dışı kaldığında ortaya çıkan boşluğun tam olarak doldurulması mümkün değil.”

Yeni bir enerji dengesi mi oluşuyor?

Hürmüz’de yaşanan kriz, geçici bir kesinti olmakla birlikte küresel enerji piyasasında daha kalıcı etkiler yaratabilecek bir kırılmaya işaret ediyor. Piyasalarda oluşan risk primi, ticaret davranışlarını ve tedarik stratejilerini doğrudan etkiliyor. Büyük ithalatçı ülkelerin enerji güvenliği için alternatif kaynak ve rota arayışlarını hızlandırması, sistemin yeniden şekillenebileceğini gösteriyor.

Prof. Dr. Murat Aslan, bu sürecin sonunda oluşacak dengenin eski sistemden farklı olacağını vurguluyor.

Aslan'a göre, piyasa dengeye gelebilir ancak bu denge eski sistemin aynısı olmayacak. Daha yüksek risk primi ve daha temkinli ticaret yapısı öne çıkacak.

{ilgili-metin-[{title}"Bu çerçevede ithalatçı ülkelerin yenilenebilir enerji, nükleer enerji ve enerji verimliliği gibi alanlara yönelik yatırımlarını artırmaları ve dışa bağımlılığı azaltmaya yönelik stratejilere yönelmeleri beklenmektedir."{title}{source}Prof. Dr. Murat Aslan{source}{theme}red{theme}]}

Halihazırdaki tablo, ateşkesin tek başına krizi sona erdirmeye yetmeyebileceğini gösteriyor. Hürmüz Boğazı’nın açılması teknik olarak mümkün olsa da, sahadaki güvenlik riski, ekonomik kırılma ve tarafların stratejik hedefleri, sürecin kısa vadede tam anlamıyla normalleşmesini zorlaştırıyor.

Bu nedenle yaşananlar, küresel enerji sisteminin daha ihtiyatlı, daha maliyetli ve daha kırılgan bir yapıya doğru evrildiği daha geniş bir sürecin parçası olarak öne çıkıyor.

İşgalci İsrail ordusunun Lübnan’ın güneyine düzenlediği saldırılarda 7 kişi öldü

İsrail ordusunun Lübnan'a 2 Mart'ta başlattığı saldırılar devam ediyor.

Lübnan resmi ajansı NNA’nın haberine göre, İsrail uçakları gece saatlerinden bu yana güneydeki Abbasiye, Habbuş, Cebşit, Deyr Zehrani, Düveyr, Kefra, Cumeycime, Safad Battih, Mecdel Silm ve Deyr Antar beldelerini hedef aldı.

Abbasiye'deki saldırıda ilk belirlemelere göre 7 kişinin hayatını kaybettiği, çok sayıda kişinin yaralandığı kaydedildi.

Bloomberg: İran savaşı ABD’nin küresel konumunu zayıflattı

Analizde, Donald Trump yönetiminin İran'a karşı yürüttüğü askeri kampanya ve ardından gelen kırılgan ateşkes sürecinin, uluslararası kamuoyunda ABD'nin stratejik bir gerileme yaşadığı yorumlarına neden olduğuna yer verildi.

Avrupa ve Orta Doğu'daki diplomatik kaynaklar, bu durumun Çin ve Rusya gibi rakip güçleri cesaretlendirirken Amerikan gücünü yıprattığı görüşünde birleşti.

Rakipler güçleniyor, ittifaklar zayıflıyor

Pekin ve Moskova'nın, ABD'nin askeri üstünlüğüne rağmen İran rejimini dize getirememesini dikkatle izlediği belirtildi.

Kaynaklar, Trump'ın harekatının İran'ı teslim olmaya zorlayamadığını, aksine ABD'nin rakipleri nezdinde güç kaybettiği imajını pekiştirdiğini ifade etti.

Öte yandan, Trump'ın NATO müttefiklerine yönelik sert eleştirileri ve ittifaktan ayrılma tehditleri, Batı bloku içindeki savunma bağlılığına dair kalıcı şüpheler uyandırdı.

Askeri kayıplar zafer söylemine gölge düşürdü

Trump'ın "zafer" ilan eden açıklamaları, çatışmalar sırasında düşürülen ABD uçakları ve yaşanan askeri kayıplar nedeniyle kamuoyunda sorgulandı.

Uzmanlar, Trump'ın son tarihten önce İran'ı "ortadan kaldırma" tehditlerini artırmasının stratejik bir hata olduğunu ve gerilimin tırmanmasının Washington'ın diplomatik hareket alanını daralttığını vurguladı.

Filistin topraklarını gasbeden işgalciler Batı Şeria'da bir Filistinliyi öldürdü

Filistin Kurtuluş Örgütüne (FKÖ) bağlı Yahudi Yerleşim Birimleri Dosyası'nın Tubas kenti ile Kuzey Ürdün Vadisi Sorumlusu Mutez Bişarat, yaptığı yazılı açıklamada, Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin, Tubas kentine bağlı Teyasir ile el-Akabe köyleri arasında yasa dışı bir Yahudi yerleşim birimi kurduğunu belirtti.

Bişarat, söz konusu yasa dışı yerleşim birimi çevresinde çıkan olaylarda Alaa Halid Subeyh adlı bir Filistinlinin, Filistin topraklarını gasbeden İsrailliler tarafından vurulması sonucu hayatını kaybettiğini ifade etti.

Subeyh'in cenazesinin, İsrail ordusu tarafından alıkonulduğunu aktaran Bişarat, Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin büyük gruplar halinde bölgede toplandığını ve İsrail ordusunun onları korumak amacıyla konuşlandırıldığını, bu nedenle bölgede gerginliğin sürdüğünü kaydetti.

Bişarat, İsrail ordusunun Teyasir ve el-Akabe köylerini güvenlik operasyon bölgesi ilan ettiğini belirterek, ordunun bölgede geniş çaplı askeri operasyon başlattığını, buldozerler eşliğinde kasabaya baskın düzenlediğini ve evlerde aramalar yaptığını bildirdi.

Trump'tan İran'a yeni tehdit: Uymayan bedelini öder

Trump, İran’ın tüm şartları yerine getirdiğinden emin olunana kadar ABD’ye ait gemi, uçak ve askeri personelin mevcut mevzilerini koruyacağını belirtti.

Anlaşmanın bozulması ihtimalini "düşük bir olasılık" olarak nitelendiren Trump, buna rağmen yaşanacak bir aksilikte çatışmanın "daha önce hiç görülmemiş bir güçle" başlayacağı tehdidinde bulundu.

Trump paylaşımında, "Büyük ordumuz şu an dinleniyor ve bir sonraki fetih için sabırsızlanıyor" ifadelerini kullandı.

"Eğer herhangi bir nedenle bu gerçekleşmezse, ki bu son derece düşük bir ihtimal, o zaman "Çatışma Başlar", daha büyük, daha iyi ve daha güçlü bir şekilde, daha önce hiç görülmemiş bir şekilde. Uzun zaman önce kararlaştırılmıştı ve tüm sahte söylemlere rağmen - NÜKLEER SİLAHLAR YOK OLACAK ve Hürmüz Boğazı AÇIK VE GÜVENLİ OLACAK. Bu arada büyük ordumuz dinleniyor, aslında bir sonraki fetih için sabırsızlanıyor. AMERİKA GERİ DÖNDÜ!"

10 maddelik plan iddiası gerçek değil

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile müzakerelere ilişkin ortaya atılan “10 maddelik plan” iddialarını reddetti.

Trump, söz konusu planın The New York Times ve CNN tarafından yayımlandığını belirterek, bu bilgilerin gerçeği yansıtmadığını ve “uydurma” olduğunu savundu.

Trump, iddia edilen planın barış sürecine zarar verme amacı taşıdığını ileri sürdü.
Açıklamada, söz konusu maddelerin tamamen yanlış olduğu ifade edildi.

"Nükleer silah yok, boğaz açık kalacak"

Daha önce alınan kararların arkasında durduğunu vurgulayan Trump, İran'ın nükleer silah sahibi olmasına asla izin verilmeyeceğini ve Hürmüz Boğazı'nın "açık ve güvenli" kalacağını yineledi.

Washington yönetiminin bölgedeki sahte söylemlere itibar etmeyeceğini belirten Trump, "Amerika geri döndü" mesajıyla kararlılık vurgusu yaptı.

Kırılgan ateşkeste son 24 saat: Neler oldu?

Soykırımcı İsrail ordusu, Lübnan'a yönelik en ağır saldırılarını gerçekleştirdi. Başkent Beyrut'un merkezini ve yoğun nüfuslu bölgeleri uyarı yapmadan hedef alan bombardımanlarda, Lübnan Sivil Savunma verilerine göre en az 254 kişi hayatını kaybetti.

Birleşmiş Milletler ve Kızılhaç, sahadaki durumu "korkunç" ve "yıkıcı" olarak nitelendirirken, bölgede büyük bir panik dalgası hakim oldu.

{ilgili-haber-940964}

Hürmüz Boğazı'nda "mayın" krizi ve kapatma tehdidi

Küresel enerji sevkiyatının kalbi olan Hürmüz Boğazı'nın açılması süreci, İsrail’in saldırılarıyla tehlikeye girdi.

İran Devrim Muhafızları, İsrail'in operasyonlarını durdurmaması halinde karşılık vereceklerini duyurdu.

Tahran yönetimi, boğazda "deniz mayını riski" bulunduğu gerekçesiyle gemiler için alternatif rotalar yayımlarken, İsrail’in geri adım atmaması durumunda stratejik geçidi tamamen kapatabileceği uyarısında bulundu.

{ilgili-haber-940961}

Trump'tan İran'a yeni tehdit: Uymayan bedelini öder

ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social üzerinden yaptığı son paylaşımda, İran ile varılan geçici ateşkes sürecine ilişkin sert mesajlar verdi. Trump, Tahran yönetiminin "gerçek anlaşmaya" tam olarak sadık kalmaması durumunda, bölgedeki Amerikan askeri varlığının harekete geçeceğini duyurdu.

Trump paylaşımında, "Büyük ordumuz şu an dinleniyor ve bir sonraki fetih için sabırsızlanıyor" ifadelerini kullandı.

"Eğer herhangi bir nedenle bu gerçekleşmezse, ki bu son derece düşük bir ihtimal, o zaman "Çatışma Başlar", daha büyük, daha iyi ve daha güçlü bir şekilde, daha önce hiç görülmemiş bir şekilde. Uzun zaman önce kararlaştırılmıştı ve tüm sahte söylemlere rağmen - NÜKLEER SİLAHLAR YOK OLACAK ve Hürmüz Boğazı AÇIK VE GÜVENLİ OLACAK. Bu arada büyük ordumuz dinleniyor, aslında bir sonraki fetih için sabırsızlanıyor. AMERİKA GERİ DÖNDÜ!"

Diplomasi trafiğinde "Lübnan" çatlağı

Ateşkesin kapsamı konusunda Washington, Tel Aviv ve Tahran arasında derin görüş ayrılıkları yaşandı.

Trump yönetimi ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Lübnan'ın ateşkes anlaşmasına dahil olmadığını kesin bir dille açıkladı.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Lübnan için hiçbir zaman söz verilmediğini belirtirken; İran, Hizbullah’ı da kapsayan topyekun bir duraklama konusunda ısrarını sürdürdü.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise taraflara Lübnan'ı da sürece dahil etme çağrısında bulundu.

Kritik zirve öncesi sert söylemler

Cuma günü Pakistan'da yapılması planlanan ve Hürmüz Boğazı'nın geleceğinin ele alınacağı müzakereler öncesinde taraflardan karşılıklı tehditler yükseldi.

Netanyahu, "tamamlanması gereken hedefleri" olduğunu vurgulayarak çatışmaya hazır olduklarını belirtirken, Pentagon Başkanı Pete Hegseth, ABD güçlerinin teyakkuzda beklediğini ifade etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan Trump ile görüştü

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump’la bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.

İletişim Başkanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre liderler, dün gece itibarıyla İran bağlamında ilan edilen ateşkes başta olmak üzere, bölgedeki güncel gelişmeleri ele aldı.

Ateşkesten duyduğu memnuniyeti dile getiren Cumhurbaşkanı Erdoğan, tüm dünya için oldukça zorlu ve sıkıntılı geçen 40 günün ardından aralanan iki haftalık fırsat penceresinin kalıcı bir barış anlaşması için çok iyi değerlendirilmesi ve sürecin kundaklanmasına fırsat verilmemesi gerektiğini ifade etti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Pakistan başta olmak üzere dost ve kardeş ülkelerle birlikte yürütülen çözüm çabalarına, Türkiye’nin desteğinin artarak süreceğini vurguladı.