İran Cumhurbaşkanı: Adaletsizliği, rantı ve rüşveti engellemek için çaba göstermeliyiz

İran resmi haber ajansı IRNA'ya göre, Pezeşkiyan, İslami Şuraların Yeri ve Anayasa'da Halkın Katılımı Sempozyumu'nda konuştu.

Pezeşkiyan, hükümetin tüm sorunları ortadan kaldırabileceği düşüncesine kapılmanın yanlış olduğunu belirterek, "Önce kendimizi değerlendirelim. Adaletsizliği, rantı, rüşveti ve kaçaklığı engellemek için çaba göstermeliyiz. Ancak bu sorunların bir gecede çözülemeyeceğini kabul etmeliyiz. Biz hazırız ancak bu gerçekler de görülmeli." ifadelerini kullandı.

Halkın yardımıyla bütün sorunların çözülebileceği inancını taşıdığını ancak bu inancının hükümetin kusursuz olduğu anlamına gelmediğini söyleyen Pezeşkiyan, şöyle konuştu:

"Hükümetin tüm sorunları ortadan kaldırabileceği düşüncesine kapılmamak gerekiyor. Hükümetin esasen böyle bir kapasitesi yok. Bunu yapmak istese bile, para basmak zorunda kalır ve bu da toplumun alt gelir grupları üzerinde baskı meydana getirir. Ülkenin geliri bellidir ve kaynaklarımız sınırsız değildir."

"Biz kendi eksikliklerimizi kabul ediyoruz ve uzmanlarla istişare etmeye hazırız"

Pezeşkiyan, şunları kaydetti:

"Ülkeyi bu noktaya birlikte getirdik. Hem ben, hem siz, hem de Meclis. Sadece 'siz bunu yapmak zorundasınız' demek sorunu çözmez. Bütün suçun yalnızca bir tarafa ait olduğunu ve bizim hiçbir sorumluluğumuzun bulunmadığını düşünmek doğru bir yaklaşım değildir. Hükümet, halkın sorunlarını işitmek ve tüm imkanlarla bu sorunları ortadan kaldırmakla görevlidir. Biz kendi eksikliklerimizi kabul ediyoruz ve uzmanlarla istişare etmeye hazırız. Birlikte çalışmalı ve ulusal çıkarları göz önünde bulundurmalıyız."

Önce kendilerini tanımaları ve kapasitelerini görmeleri gerektiğinin altını çizen Pezeşkiyan, "Etrafımızdaki tehditleri doğru biçimde değerlendirmeliyiz. Ardından nerede olduğumuza ve nereye gitmek istediğimize karar vermeliyiz" diye konuştu.

Pezeşkiyan, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'daki protestolara ilişkin açıklamasını da değerlendirdi.

ABD'nin yaptırımlarla İran'ın kalkınmasına engel olunduğunu söyleyen Pezeşkiyan, "Bir yandan yaptırımlarla ülkenin kalkınma yollarını kapatıyorlar diğer yandan da halkımız için duyarlılık gösterisi yapıyorlar. Katliamlara ve çeşitli suçlara karışan bu kişiler, bugün insan haklarının savunucusu olduklarını iddia ediyorlar." dedi.

İran'da 28 Aralık 2025'te ülkedeki yerel para biriminin döviz kurlarına karşı yüksek değer kaybı ve ekonomik sorunlar nedeniyle Tahran Kapalı Çarşı'da esnafın başlattığı protestolar, ülkenin birçok kentine yayılmıştı.

ABD Başkanı Trump, İran'daki protestolara ilişkin sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Eğer İran, her zaman yaptığı gibi barışçıl göstericileri vurur ve öldürürse, ABD onların yardımına koşacaktır." ifadelerini kullanmıştı.

Japonya'da nükleer santralin yeniden açılması için deprem verilerinin yanlış kullanıldığı tartışılıyor

Kyodo News'ün haberine göre, Japon Nükleer Düzenleme Kurumu (NRA), Şizuoka eyaletindeki Hamaoka santralindeki depreme dayanıklılık testlerinde Chubu Electric Power şirketinin verileri yanlış kullandığının tespit edildiğini açıkladı.

NRA yetkilisi, bu durumu "inanılmaz" olarak nitelendirerek, söz konusu hatanın "işletmeye olan güveni tamamen sarstığı" değerlendirmesinde bulundu.

The Japan Times gazetesinin haberine göre de Chubu Electric Power Başkanı Kingo Hayashi, santralin maksimum sismik hareketini hesaplamak için kullanılan bazı verilerin, güvenlik standartlarını karşılamak için "uygunsuz şekilde" işlenmiş olabileceğini aktardı.

Kingo, yaşanan olaydan dolayı içtenlikle özür dilediklerini de sözlerine ekledi.

NRA, yaşanan sorun nedeniyle santraldeki 3 ve 4 numaralı reaktörlerin güvenlik incelemesinin durdurulduğunu, santralin yakın zamanda faaliyete geçmesinin beklenmediğini bildirdi.

Hamaoka Nükleer Santrali'nin, Pasifik Okyanusu'nda şiddetli bir depremin meydana gelmesinin beklendiği bölgede yer aldığı değerlendiriliyor.

Volkswagen, kamera sorunu nedeniyle ABD'de 356 binden fazla aracını geri çağırdı

ABD Ulusal Kara Yolu Trafik Güvenliği İdaresinden (NHTSA) yapılan açıklamada, geri çağırmanın 2019 ile 2026 arasındaki bazı modelleri kapsadığı belirtildi.

Açıklamada, arka görüş kamerasından görüntü alınamama sorunu tespit edilmesi üzerine geri çağrılmanın yapıldığı bildirilerek, kamera sorununun sürücünün görüş alanını daraltarak kaza riskini artırabileceği ifade edildi.

Bir yazılım hatasının, arka görüş kamerasının istenildiği gibi görüntü almasını engelleyebileceği belirtilen açıklamada, "Bu nedenle, bu araçlar Federal Motorlu Taşıt Güvenliği Standardı 111, 'Arka Görüş' gerekliliklerine uymamaktadır." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, geri çağırmadan etkilenen potansiyel araç sayısının 356 bin 649 olduğu bilgisi verildi.

Bayilerin sürücü destek yazılımını ücretsiz olarak güncelleyeceği belirtilen açıklamada, geri çağırmadan etkilenen araç sahiplerinin 17 Şubat 2026 tarihine kadar mektupla bilgilendirileceği ifade edildi.

Öte yandan, Volkswagen Group, geçen yıl Volkswagen markasının ABD'deki satışlarında önemli bir düşüş yaşadı.

Volkswagen Group ABD tarafından yapılan açıklamada, bu ülkede satışların geçen yıl yüzde 13 düşüşle 329 bin 813'e gerilediği belirtildi.

Ateşkese rağmen katil İsrail, Gazze'nin doğusunu bombaladı, kuzeyde yıkım yaptı

Yerel kaynaklardan alınan bilgiye göre İsrail ordusu, 10 Ekim 2025'te yürürlüğe giren ateşkesi ihlal ederek Gazze'nin farklı noktalarına saldırılar düzenledi.

İsrail savaş uçakları Gazze Şeridi'nin güneyinde bulunan Han Yunus kentinin doğu kesimlerine peş peşe hava saldırıları gerçekleştirirken, İsrail donanması da kentin kıyı şeridini hedef aldı.

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Refah kentinde kontrol noktalarında konuşlanan İsrail askeri araçlarından, kentin güneybatısında yer alan El-Alem bölgesine yoğun ateş açıldı.

Gazze Şeridi'nin orta kesiminde bulunan Deyr el-Belah kentinin doğusu hava saldırılarıyla hedef alındı, Bureyc Mülteci Kampı'nın doğu kesimlerine ise helikopterlerden rastgele ateş açıldı.

Gazze kentindeki Şucaiye Mahallesi'nin doğu bölgelerine hava saldırıları düzenleyen İsrail ordusu, kentin kuzeyinde kontrolü altındaki alanlarda binaları patlatarak büyük yıkım gerçekleştirdi.

Ateşkes anlaşmasını sık sık ihlal eden İsrail ordusu, Filistinlilere yönelik saldırılarını sürdürüyor.

Anlaşmanın ilk aşaması gereği Sarı Hat'ta çekilen İsrail ordusu, halen Gazze Şeridi'nin yaklaşık yüzde 50'lik kısmında işgalini sürdürüyor.

CNN: ABD'deki petrol şirketleri Venezuela petrolleri konusunda temkinli

CNN'in haberinde, ABD'deki petrol sektöründen isimlerin Venezuela’daki petrol endüstrisine ilişkin değerlendirmeleri ele alındı.

Petrol sektöründen kaynaklar, siyasi belirsizlik ve petrol endüstrisinin durumu gibi birçok nedenden dolayı ABD'li petrol yöneticilerinin Venezuela'ya doğrudan yönelmesinin pek olası olmadığını söyledi.

İsmi açıklanmayan üst düzey bir yetkili, sektörün Venezuela'ya girme konusundaki isteğinin düşük olduğunu belirterek "Oradaki yönetimin nasıl olacağı konusunda hiçbir fikrimiz yok. Başkanın isteği sektörün yaklaşımından farklı. Beyaz Saray, cumartesi günkü operasyondan önce sektörle iletişim kurmuş olsaydı bunu bilirdi." değerlendirmesinde bulundu.

Diğer bir yetkili ise bir yerde petrol rezervlerinin bulunmasının orada mutlaka üretim yapılacağı anlamına gelmediğini, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin "gerçeklerin önüne söylemi koyduğunu" belirterek yurt dışı yatırımlarında siyasi istikrarın önemine dikkati çekti.

"Ulusal petrol şirketi darmadağın durumda"

Venezuela'da devlete ait petrol şirketi Petroleos de Venezuela S.A'nın (PDVSA) Amerikalı iştiraki Citgo'nun eski yöneticilerinden Luisa Palacios ise "Venezuela'nın parası yok. Ulusal petrol şirketi darmadağın durumda. Halkını beslemekte bile zorlanıyor." dedi.

Norveç merkezli bağımsız araştırma kuruluşu Rystad Energy ise Venezuela’nın petrol üretimini günlük 1,1 milyon varil seviyesinde sürdürebilmesi için gelecek 15 yılda yaklaşık 53 milyar dolarlık yatırıma ihtiyaç duyulduğunu bildirdi. Kuruluş, ülkenin petrol üretimini 1990’ların sonundaki günlük 3 milyon varil seviyesine yeniden çıkarabilmesi için ise 2040’a kadar toplam petrol ve gaz sermaye harcamalarının 183 milyar dolara ulaşması gerektiği öngörüsünde bulundu.

Petrol sektörüyle temasları Wright ve Rubio yürütecek

Beyaz Saray Sözcülerinden Taylor Rogers ise tüm petrol şirketlerinin Venezuela'nın "Maduro rejimi tarafından tahrip edilen" petrol altyapısını yeniden inşa edecek büyük yatırımlar yapmaya hazır ve istekli olduğunu belirterek petrol şirketlerinin, Venezuela halkı için "olağanüstü bir iş çıkaracağını" ve ABD'yi en iyi şekilde temsil edeceğini söyledi.

İsmi açıklanmayan üst düzey bir Beyaz Saray yetkilisi de ABD Enerji Bakanı Chris Wright ile Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Trump adına petrol sektörüyle temasları yürüteceğini belirterek petrol şirketleriyle yazışmaların başladığını ve bunun devam edeceğini ifade etti.

Ne olmuştu?

Venezuela'nın başkenti Caracas'ta 3 Ocak'ta yerel saatle 02.00 civarında patlama ve uçak sesleri duyulmuştu.

Venezuela yönetimi, patlamaların ardından ABD'yi ülkenin çeşitli bölgelerinde sivil ve askeri tesislere saldırı düzenlemekle suçlamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'ya karşı büyük çaplı bir saldırı düzenlendiğini, Maduro ile eşinin ülke dışına çıkarıldığını duyurmuştu.

ABD Adalet Bakanı Pam Bondi de Maduro ve eşi Cilia Flores hakkında ABD'de suç duyurusunda bulunulduğunu, Maduro'ya "uyuşturucu terörizmi, kokain kaçakçılığı, ABD'ye karşı makineli tüfek ve yıkıcı cihazlara sahip olma" suçlamalarının yöneltildiğini açıklamıştı.

Venezuela yönetimi, ABD'nin kınanması için uluslararası topluma çağrıda bulunmuş, bazı ülkeler saldırıyı eleştirirken açıklamalarıyla ABD'ye destek verenler de olmuştu.

Japonya Başbakanı: Gerginliğe rağmen Çin ile diyaloğa açığız

Kyodo ajansının haberine göre Takaiçi, düzenlediği basın toplantısında, hükümetin önceliklerini değerlendirdi.

Başbakan Takaiçi, Japonya ile Çin arasındaki sorunların ve karşılıklı endişelerin giderilmesi için iletişimin önemine dikkati çekti.

Takaiçi, "Ülkemiz Çin ile diyalog için çeşitli fırsatlara açıktır ve kapıyı hiçbir zaman kapatmamıştır." dedi.

ABD'nin Venezuela'ya yönelik askeri müdahalesine ilişkin olarak da Takaiçi, ülkede "istikrarın sağlanması için diplomatik çabalar göstereceklerini" dile getirdi.

Takaiçi, ekonomiye ilişkin değerlendirmesinde de yapay zeka alanında kamu ve özel sektörün yaklaşık 320 milyar dolar yatırım yapmasını hedeflediklerini belirtti.

Komşu ülkeler arası gerginlik

Japonya Başbakanı Takaiçi'nin, 7 Kasım'da Japon Parlamentosu Diet'teki oturumda, Tayvan Boğazı'na yönelik müdahaleyi "ülkesinin varlığını tehdit eden durum" olarak değerlendireceğine ve askeri güç kullanabileceğine ilişkin sözleri, bölgeyi topraklarının parçası gören Çin'in tepkisine yol açmıştı.

Takaiçi'nin sözleriyle ilk kez bir Japonya başbakanı, Tayvan'ın işgali halinde Japonya'nın askeri güç kullanacağına ilişkin açık beyanda bulunarak, ülkenin bu konuda benimsediği "stratejik belirsizlik" politikasından farklı tavır sergilemişti.

Japon Başbakan, tepkiler üzerine Tayvan'a ilişkin sözlerinin varsayımsal olduğunu, gelecekte bu tür yorumlardan kaçınacağını belirtmiş, ancak sözlerini geri almayı reddetmişti.

Bunun üzerine Pekin yönetimi, Japonya'nın Pekin Büyükelçisi'ni Dışişleri Bakanlığına çağırarak protesto notası vermişti.

Çin Dışişleri Bakanlığı, Japonya'da güvenlik koşullarının uygun olmadığı gerekçesiyle seyahat, Çin Eğitim Bakanlığı ise eğitim uyarısı yayımlamıştı.

ABD Dışişleri Bakanlığının Rusça hesabından "Trump ile oyun oynama" mesajı

ABD Dışişleri Bakanlığı, ABD merkezli X şirketine ait olup Rusça paylaşımlar yapılan sosyal medya hesabından, ABD Başkanı Donald Trump ile Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve eşinin alıkonulduğu askeri müdahaleyi izlerken çekilmiş bir fotoğrafa yer verdi.

Görselde "Trump ile oyun oynama" ifadesine yer verilirken paylaşımda da "Başkan Trump bir icraat adamı. Bilmiyor muydunuz? Şimdi biliyorsunuz." denildi.

ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesi

Venezuela'nın başkenti Caracas'ta 3 Ocak'ta yerel saatle 02.00 civarında patlama ve uçak sesleri duyulmuştu.

Venezuela yönetimi, patlamaların ardından ABD'yi ülkenin çeşitli bölgelerinde sivil ve askeri tesislere saldırı düzenlemekle suçlamıştı.

ABD Başkanı Trump, Devlet Başkanı Maduro'ya karşı büyük çaplı bir saldırı düzenlendiğini, Maduro ile eşinin ülke dışına çıkarıldığını duyurmuştu.

ABD Adalet Bakanı Pam Bondi de Maduro ve eşi Cilia Flores hakkında ABD'de suç duyurusunda bulunulduğunu, Maduro'ya "uyuşturucu terörizmi, kokain kaçakçılığı, ABD'ye karşı makineli tüfek ve yıkıcı cihazlara sahip olma" suçlamalarının yöneltildiğini açıklamıştı.

Venezuela yönetimi, ABD'nin kınanması için uluslararası topluma çağrıda bulunmuş, bazı ülkeler saldırıyı eleştirirken açıklamalarıyla ABD'ye destek verenler de olmuştu.

Soykırımcı İsrail'in kısıtlamaları Filistinlilerin hayatta kalmasını daha da zorlaştıracak

İsrail'in, "personel listelerini sunmayı ve yeni güvenlik kayıt prosedürlerine uymayı reddettikleri" gerekçesiyle Gazze Şeridi'ne insani yardım ulaştıran 37 uluslararası kuruluşunun faaliyetlerinin 1 Ocak itibarıyla sonlanacağını, 1 Mart itibarıyla da ülkeyi terk etmeleri gerektiğini duyurmasına tepkiler geliyor.

İsrail'in yeni düzenlemesiyle Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF), Oxfam, Norveç Mülteci Konseyi (NRC), Caritas, CARE, International Rescue Committee (IRC) gibi çok sayıda yardım kuruluşunun faaliyetlerinin durdurulacağı aktarılıyor.

İsrail'in Mart 2025'te kabul ettiği yasaya göre, bölgede faaliyet gösteren yardım kuruluşlarının lisanslarını yenilemesi ve bunu yaparken de tüm Filistinli çalışanlarının kimlik bilgilerini "güvenlik soruşturması için" sunması isteniyor.

Uluslararası yardım kuruluşları ise İsrail'in bu listeleri, kişisel verilerin korunması prensibine aykırı şekilde keyfi kullanabileceğinden endişelenirken, lisansları iptal edilen yardım kuruluşlarının, Gazze, Batı Şeria ve Doğu Kudüs gibi işgal altında bulunan Filistin topraklarındaki ofislerini kapatma tehlikesi bulunuyor.

Lisansı iptal edilme tehlikesinde bulunan kuruluşlardan Oxfam'ın işgal altındaki Filistin toprakları ve Gazze Politika Sorumlusu Bushra Khalidi ve Norwegian People's Aid Filistin Direktörü Kelly Flynn, İsrail'in insani yardımları engellemeye yönelik adımlarını AA muhabirine değerlendirdi.

"Bu politik bir karar, yardım silahlandırılıyor"

Oxfam'ın işgal altındaki Filistin toprakları ve Gazze Politika Sorumlusu Khalidi, İsrail'in kararının "politik" olduğunu belirterek, "İsrail yıllardır Filistin sivil toplumunun ve Birleşmiş Milletler Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansının (UNRWA) peşinde. Şimdi küresel uzmanlığa ve güvenilirliğe sahip, dünyaca tanınan uluslararası insani yardım kuruluşlarına saldırıyor." dedi.

Yeni düzenlemenin belirsiz gerekçeler içerdiğini, yardım kuruluşlarından çalışanları ve aileleri hakkında hassas ve kişisel bilgilerin istediğini vurgulayan Khalidi, "Bunu, Filistin sivil ve insani faaliyet alanı üzerinde daha fazla kontrol sağlamak için bir politika olarak görüyoruz." diye konuştu.

"Gazze dünyada en sıkı denetlenen insani yardım ortamı"

Khalidi, Gazze'nin, insani yardımın dünyada en sıkı denetlendiği yer olduğuna dikkati çekerek, şunları kaydetti:

"Filistin'deki insani yardım kuruluşları, dünyadaki en sıkı kural ve denetim sistemleri altında çalışıyor. Gazze, katkı veren devletler, Birleşmiş Milletler (BM) ve terörle mücadele kontrolleri aracılığıyla küresel olarak en yoğun şekilde denetlenen insani yardım ortamıdır. Bu zamana kadar, silahlı grupların insani yardım kuruluşlarına sızmasının ya da yardımın yönlendirilmesinin yaygın ölçekte gerçekleştiğine dair hiçbir kanıt görülmedi. Bu önlemler insani yardım ilkelerini baltalıyor ve Filistinlileri gıdadan, sudan, barınaktan mahrum bırakacak. Bu güvenlik değil, Filistin'deki sivillere zarar veren bir politika."

İsrail'in, yardımın girişine ve dağıtımına izin vermesi ve bunu kolaylaştırması gerektiğini vurgulayan Khalidi, "İsrail 7 Ekim 2023'ten önce de sonra da işgalci güç olarak yükümlülüklerine hiçbir zaman uymadı." dedi.

Khalidi, uluslararası sivil toplum kuruluşlarının Gazze'deki insani yardım sisteminin temel direği olduğunu belirterek, şöyle devam etti:

"STK'ler Gazze'deki tüm gıda yardımının yarısından fazlasını dağıtıyor. Saha hastanelerinin yaklaşık yüzde 60'ını işletiyor ve destekliyoruz. Barınma ve gıda dışı yardımların neredeyse dörtte üçünü sağlıyoruz. Gazze'de ağır akut yetersiz beslenme yaşayan çocuklara tüm tedaviyi STK'ler sağlıyor."

"Soykırım devam ediyor"

Khalidi, İsrail'in uyguladığı politikaların Gazze'de hayatta kalmayı imkansız hale getirdiğine işaret ederek, "Gazze'de soykırımın devam ettiğini söylüyoruz çünkü İsrail, Gazze'de hayatta kalma olasılığını ortadan kaldıran politikalar uygulamaya devam ediyor." ifadesini kullandı.

"İnsanlar artık bombalardan ölmüyorsa, soğuktan ve hastalıktan ölüyor. Bugün Gazze'de dört aileden biri günde bir öğünle hayatta kalmaya çalışıyor. Fırtınalar on binlerce Filistinliyi yeniden yerinden etti. 1,3 milyon insan acil barınmaya ihtiyaç duyuyor." diyen Khalidi, durumun felaket boyutunda olduğunun altını çizdi.

"İsrail yasal yükümlülüklerini yerine getirmiyor"

Flynn, İsrail'in çatışmada taraf ve işgalci güç olarak yasal yükümlülükleri bulunduğunu vurgulayarak, "İşgalci güç olmanın yanı sıra ateşkes anlaşmasına taraf olarak da insani yardım sağlama yükümlülüğü var. Uluslararası kuruluşların, BM ajanslarının ve Filistin kuruluşlarının sahada çalışmasına izin vermeleri gerekiyor." ifadesini kullandı.

Flynn, bu kez kısıtlamaların sadece Gazze'yi değil, Doğu Kudüs dahil tüm işgal altındaki Filistin topraklarını kapsadığına dikkati çekerek, "İsrail Devleti ve mevcut koalisyon hükümeti niyetlerini gizlemiyor. Kendi medyalarında, uluslararası medyada ve BM temsilciliği aracılığıyla Filistin topraklarının tamamında işgallerini genişletmeye çalıştıklarını açıkça söylüyorlar." dedi.

Uluslararası standartlarda insani koruma ve yardımın koordineli bir yaklaşım gerektirdiğini kaydeden Flynn, "BM, STK'ler ve kendi halkının ihtiyaçlarına cevap vermeye son derece istekli ve yetenekli Filistin kuruluşlarıyla koordineli yaklaşım gerekiyor. Bu koordinasyon mekanizmasını değiştirmek veya yerine başka bir sistem koymak neredeyse imkansız." diye konuştu.

Flynn, AB ve BM üyesi devletlerin Gazze'de koordineli insani müdahale ihtiyacını destekleyen açıklamalar yaptığını belirterek, "Batılı hükümetlerin dışişleri bakanlıklarından, bölge ve Arap ülkelerinden ortak açıklamalar geldi." ifadelerini kullandı.

Kış mevsiminin kritik bir dönem olduğuna işaret eden Flynn, "Filistinlilere destek olan uluslararası topluluğun parçası olarak, operasyonlara devam etmeye izin verecek bir şey için İsrail'le müzakere edebileceğimize dair umut sahibi olmamız gerekiyor." değerlendirmesinde bulundu.

Beyaz Saray üst düzey yetkilisi Miller: Kimse Grönland için ABD'yle savaşmayacak

CNN'e açıklamalarda bulunan Miller, ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesinin ardından yeniden gündeme oturan Grönland meselesi hakkında konuştu.

NATO çıkarlarının korunması ve Arktik bölgesinin güvenliğinin sağlanması için Grönland'ın ABD'nin bir parçası olması gerektiğini savunan Miller, "Asıl soru, Danimarka'nın hangi hakla Grönland üzerinde kontrol iddia ettiğidir." değerlendirmesinde bulundu.

ABD'nin Grönland'a yönelik "olası bir askeri müdahalesi"ne ilişkin soruya Miller, "Askeri operasyon bağlamında düşünmeye veya konuşmaya bile gerek yok. Kimse Grönland'ın geleceği için ABD ile askeri olarak savaşmayacak." dedi.

Miller, eşi Katie Miller'ın ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesinin ardından Grönland'ı "Yakında" notu ve ABD bayrağıyla yaptığı paylaşıma ilişkin de "(Trump yönetiminin) Başlangıcından bu yana ABD'nin resmi tutumu, Grönland'ın ABD'nin bir parçası olması gerektiğidir." ifadesini kullandı.

"(Venezuela'nın) petrol ve ticaretine tam ambargo"

ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesi konusunda da açıklamalarda bulunan Miller, ABD ordusunun ülke dışında konuşlandığını ve Venezuela'yı geçiş döneminde "ABD'nin yönettiğini" söyledi.

Venezuela'nın ticaret yapabilmesi ve ekonomisini yönetebilmesi için "ABD iznine muhtaç olduğunu" kaydeden Miller, "(Venezuela'nın) Tüm petrolüne ve ticari kabiliyetine tam ambargo uyguluyoruz." diye konuştu.

ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesi

Venezuela'nın başkenti Caracas'ta 3 Ocak'ta yerel saatle 02.00 civarında patlama ve uçak sesleri duyulmuştu.

Venezuela yönetimi, patlamaların ardından ABD'yi ülkenin çeşitli bölgelerinde sivil ve askeri tesislere saldırı düzenlemekle suçlamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'ya karşı büyük çaplı bir saldırı düzenlendiğini, Maduro ile eşinin ülke dışına çıkarıldığını duyurmuştu.

ABD Adalet Bakanı Pam Bondi de Maduro ve eşi Cilia Flores hakkında ABD'de suç duyurusunda bulunulduğunu, Maduro'ya "uyuşturucu terörizmi, kokain kaçakçılığı, ABD'ye karşı makineli tüfek ve yıkıcı cihazlara sahip olma" suçlamalarının yöneltildiğini açıklamıştı.

Venezuela yönetimi, ABD'nin kınanması için uluslararası topluma çağrıda bulunmuş, bazı ülkeler saldırıyı eleştirirken açıklamalarıyla ABD'ye destek verenler de olmuştu.

Trump'ın Grönland ile ilgili açıklamaları

ABD Başkanı Trump, seçildikten ve göreve geldikten sonra Grönland'ın ülkesinin kontrolünde bulunması gerektiğine ilişkin söylemini pek çok kez yineleyerek Ada'nın mülkiyeti ve kontrolüne sahip bulunmanın "mutlak zorunluluk" olduğunu savunmuştu.

Trump, Amerika'nın Grönland'a sahip olmasının "özgür dünyayı savunmak" için gerekli olduğunu ileri sürmüş, ABD Başkanı'nın bu sözleri, Grönlandlı yetkililer başta olmak üzere, birçok kesimin tepkisini çekmişti.

Grönland'ın o dönemki Başbakanı Mute Bourup Egede, "Grönland, Grönland halkına aittir. Biz satılık değiliz ve asla satılık olmayacağız. Uzun süredir devam eden özgürlük mücadelemizi kaybetmeyeceğiz." ifadelerini kullanmıştı.

Danimarka Krallığı çatısı altında bulunan Faroe Adaları ile iki özerk bölgeden biri olan Grönland, bağlı bulunduğu Danimarka'ya 2 bin 900 kilometre uzaklıkta yer alıyor.

Uzay aslında "yamuk" olabilir mi?

Evrenin şekli, günlük hayatta üzerine pek kafa yorduğumuz bir konu değil. Ancak prestijli bilim dergisi Reviews of Modern Physics’te yayımlanan ve geniş yankı uyandıran yeni bir çalışma, kozmosun her yönde aynı şekilde uzanan kusursuz bir yapı olmayabileceğini öne sürüyor. Araştırmaya göre evren aslında asimetrik, yani bir tarafı diğerinden farklı bir yapıda olabilir. Eğer bu iddia kanıtlanırsa, evrenin işleyişine dair bildiğimiz tüm temel kuralları sıfırdan yazmamız gerekebilir.

Bugün modern bilimin kabul ettiği "standart kozmolojik model", evrenin devasa ölçeklerde her yönden bakıldığında aynı göründüğü ve homojen bir yapıda olduğu varsayımı üzerine kurulu. Einstein'ın genel görelilik teorisinden beslenen bu simetrik bakış açısı, evrenin başlangıcını ve genişlemesini açıklayan denklemleri büyük ölçüde basitleştiriyordu. Ancak son veriler, bu basitleştirilmiş tablonun gerçekle pek de örtüşmediğini gösteren "kozmik dipol anomalisi" adında ciddi bir çatlağı ortaya çıkardı.

Bilim insanları uzun zamandır Büyük Patlama’dan kalan "kozmik mikrodalga arka plan ışınımı" adı verilen kalıntıları inceliyor. Gökyüzünün bir tarafının diğerinden biraz daha sıcak olması gibi küçük sapmalar aslında beklenen bir durumdu. Ancak sorun şu ki; uzak galaksilerin ve kuasarların dağılımı incelendiğinde, bu ışınımla uyumlu olması gereken madde dağılımı teoriden tamamen sapıyor. Yapılan testler, evrenin madde yapısının bu en temel simetri sınavında sınıfta kaldığını gösteriyor.

Bu anomali, sadece küçük bir veri hatası değil; evrenin temel mimarisini açıklayan Lambda-CDM modeline ve dolayısıyla uzay-zaman anlayışımıza karşı atılmış en büyük meydan okumalardan biri olarak görülüyor. Astronomi dünyası şimdiye kadar bu sorunu görmezden gelmeyi tercih etmiş olsa da, yeni nesil teleskoplar ve yapay zeka destekli analizlerden gelecek veri akışı artık bu sessizliği bozmak üzere. Eğer evren gerçekten bir tarafa daha meyilliyse, fizik dünyasında her şeye sıfırdan başlamamız gereken yeni bir dönemin eşiğindeyiz demektir.

OpenAI'ın eski uzmanından itiraf: Tahmin ettiğimizden daha yavaş ilerliyor

Yapay zekanın insanlığın sonunu getireceğine dair ürkütücü senaryolarıyla tanınan eski OpenAI çalışanı Daniel Kokotajlo, dünyanın geleceğine dair yaptığı karamsar tahminlerini güncelledi. Bir dönem teknoloji dünyasında büyük yankı uyandıran ve 2027 yılını bir dönüm noktası olarak işaret eden Kokotajlo, yapay zekanın gelişim hızının ilk tahminlerinden "biraz daha yavaş" ilerlediğini itiraf ederek insanlık için kritik takvimi ileri bir tarihe çekti.

Kokotajlo’nun geçtiğimiz Nisan ayında yayımladığı ve "AI 2027" adını verdiği senaryo, kontrolsüz bir gelişimin ardından dünya liderlerini alt eden ve nihayetinde insanlığı yok eden bir süper zekanın doğuşunu öngörüyordu. Ancak gerçek dünyanın karmaşıklığı ve yapay zekanın otonom kod yazma becerilerindeki ilerleyişin beklenen ivmeyi tam olarak yakalayamaması, bu karanlık kehanetin revize edilmesine neden oldu. Yeni öngörülere göre, yapay zekanın kendi kendini geliştirerek süper zekaya dönüşmesi artık 2027 değil, 2030’lu yılların başı olarak tahmin ediliyor.

Uzmanlar, yapay zekanın satranç oynamak gibi dar alanlarda sergilediği başarının, gerçek dünyanın devasa ataleti ve karmaşık yapısı karşısında aynı hızla ilerleyemediğine dikkat çekiyor. Bir zamanlar bilime yakın duran "yapay genel zeka" kavramı, bugün birçok araştırmacı için yavaş yavaş bir bilim kurgu anlatısına dönüşmeye başladı. OpenAI CEO’su Sam Altman’ın bile kendi şirketinin hedeflerine dair "tamamen başarısız olabiliriz" şeklindeki temkinli açıklamaları, teknoloji dünyasındaki bu devasa dönüşümün sanıldığı kadar pürüzsüz olmayacağını kanıtlar nitelikte. Sonuç olarak, yapay zekanın dünyayı bir güneş paneli tarlasına çevirmek için insanlığı tasfiye edeceği o korkutucu ihtimal, şimdilik modern dünyanın bürokrasisine ve teknik engellerine takılmış görünüyor.

Brent petrolün varili 61,43 dolardan işlem görüyor

Dün 61,77 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 61,70 dolardan tamamladı. Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.00 itibarıyla kapanışa göre yüzde 0,4 azalarak 61,43 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 57,90 dolardan alıcı buldu.

ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Amerikan petrol şirketleriyle Venezuela konusunda görüşmelere başladığını açıklamasının ardından, dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip ülkede arzın yeniden devreye girebileceği beklentisi petrol fiyatlarını aşağı yönlü baskıladı.

Üst düzey bir Beyaz Saray yetkilisi, AA muhabirine yaptığı açıklamada, şirketlerle yazışmaların başladığını ve devam edeceğini belirtti. ABD'li yetkili, ABD Enerji Bakanı Chris Wright ve Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun Başkan Trump adına bu görüşmelere liderlik edeceğini aktardı.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt de "Başkan Trump'ın da belirttiği gibi Venezuela'daki yeni yatırımlar ve fırsatlar konusunda Amerikan petrol şirketleriyle çalışmayı sabırsızlıkla bekliyor." ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Trump, Venezuela'ya yönelik askeri müdahale sonrasında dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip ülkenin petrol endüstrisine "çok güçlü şekilde" dahil olacaklarını açıklamıştı.

ABD'li büyük petrol şirketlerinin Venezuela'da devreye gireceğinin altını çizen Trump, bu şirketlerin milyarlarca dolarlık yatırımlarla petrol altyapısını onaracağını ve üretimin yeniden canlandırılacağını ifade etmişti.

ABD yönetiminin Amerikan petrol şirketleriyle Venezuela konusunda temaslara başlaması, kısa vadede jeopolitik risk primini sınırlarken, orta vadede ülkenin petrol arzının yeniden artabileceği beklentisiyle fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı yaratıyor.

Bunun yanı sıra, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve müttefiklerinden oluşan OPEC+ grubunun hafta sonu yaptığı toplantıda mevcut üretim seviyelerini koruma kararı, piyasaya ilave arz gelmeyeceği mesajı vererek kısa vadede petrol fiyatları üzerindeki aşağı yönlü baskıyı sınırladı.

Ancak küresel talep görünümündeki zayıflık ve OPEC dışı üretimdeki güçlü artış, söz konusu kararın fiyatlarda kalıcı yükselişe sebep olmasını engelliyor.

Brent petrolde teknik olarak 62,50 dolar direnç, 55 dolar destek seviyesi olarak izleniyor.​​​​​​​

Jurassic Park haklı çıktı: Sivrisinekler dinozor DNA'sı taşıyor olabilir

Florida Üniversitesi tarafından yapılan yeni bir araştırma, sivrisineklerin beslendikleri bölgelerdeki ekolojik çeşitliliğin eksiksiz bir fotoğrafını sunabildiğini ortaya koydu.

Entomolog Lawrence Reeves liderliğindeki ekip, Florida'daki 10 bin 900 hektarlık koruma alanında sekiz ay boyunca 21 farklı türden 50 binden fazla sivrisinek topladı.

Birkaç bin dişi sivrisineğin vücudundaki kan örneklerini inceleyen araştırmacılar, sivrisinek kanının en küçük kurbağalardan en büyük ineklere kadar bölgedeki tüm yaşamın izlerini taşıdığını saptadı.

Biyolojik DNA örnekleme makineleri

Araştırmacılar, toplanan sivrisineklerin DNA'sından 86 farklı hayvan türünü tanımlamayı başardı. Bu sayı, bölgede sivrisineklerin beslendiği bilinen omurgalı türlerinin yaklaşık yüzde 80'ine denk geliyor.

Listede ağaçlarda yaşayan canlılardan göçmen kuşlara, yerli türlerden istilacı veya nesli tükenmekte olan hayvanlara kadar çok geniş bir yelpaze yer alıyor.

Büyük memeliler arasında sadece nesli tehlike altında olan Florida panteri ve köstebek gibi yer altında yaşayan bazı küçük canlıların izine rastlanmadı. Bilim insanları, sivrisinekleri "biyolojik DNA örnekleme makineleri" olarak tanımlayarak, bu yöntemin geleneksel saha araştırmaları kadar etkili sonuçlar verdiğini belirtti.

Biyoçeşitliliği korumada yeni bir araç

Fosil haline gelmiş bir sivrisinekten anlamlı bir DNA dizisi çıkarılması hala düşük bir ihtimal olsa da, bu modern örnekleme yöntemi günümüzdeki türlerin korunması için devrim niteliğinde olabilir.

Mevcut biyoçeşitlilik izleme yöntemlerinin pahalı, zahmetli ve uzmanlık gerektiren süreçler olması, sivrisineklerden elde edilen DNA analizlerini düşük maliyetli ve yenilikçi bir alternatif haline getiriyor.

Araştırmacı Hannah Atsma, biyoçeşitlilik kaybının kritik bir aşamaya geldiği bu dönemde, modern teknolojiyi kullanarak daha verimli tespit yöntemleri geliştirmenin önemine dikkat çekti.

Sivrisineklerin ekosistemdeki bu beklenmedik rolü, nesli tükenmekte olan türlerin takibi ve ekosistem yönetimi konusunda bilim insanlarına yeni bir yol haritası sunuyor.

Bu balık açık artırmada 3,2 milyon dolara satıldı

Pazartesi sabahı gün ağarmadan düzenlenen geleneksel yeni yıl müzayedesinde, en yüksek teklif "Sushi Zanmai" restoran zincirinin sahibi Kiyoshi Kimura’dan geldi.

"Orkinos Kralı" olarak bilinen Kimura, bu satışla kendisine ait olan 2019 yılındaki 334 milyon yenlik (2,1 milyon dolar) eski rekoru da geride bıraktı.

Kimura, açık artırma sonrası gazetecilere yaptığı açıklamada, fiyatın beklenenden daha hızlı yükseldiğini ancak kaliteli bir balığı kaçırmak istemediğini belirtti.

Rekorun detayları ve Oma orkinosu

Japonya'nın kuzeyindeki Oma açıklarında avlanan bu özel balık, ülkenin en kaliteli orkinoslarının yetiştiği bölgeden gelmesi nedeniyle büyük ilgi gördü.

Yapılan hesaplamalara göre balığın kilogram fiyatı 2,1 milyon yene (yaklaşık 13 bin 360 dolar) denk geliyor.

Yeni yılın ilk satışları Japon kültüründe şans ve bereketin simgesi olarak kabul ediliyor. Bu nedenle alıcılar, balığın gerçek değerinin çok üzerinde teklifler vererek hem şans getirmesini umuyor hem de bunu önemli bir pazarlama fırsatı olarak değerlendiriyor.

Tüketicilere sunum ve koruma çabaları

Müzayedenin ardından dev orkinos, Sushi Zanmai restoranına taşınarak parçalandı. İşletme sahibi Kimura, bu özel balığın tadına mümkün olduğunca çok kişinin bakabilmesi için restoranlarında normal menü fiyatlarından servis edileceğini duyurdu.

Mavi yüzgeçli orkinos popülasyonu, aşırı avlanma ve iklim değişikliği nedeniyle geçmişte büyük bir tehdit altındaydı.

Ancak son yıllarda yürütülen uluslararası koruma ve sürdürülebilir balıkçılık çalışmaları sayesinde, Pasifik'teki orkinos stoklarının yeniden toparlanma sürecine girdiği belirtiliyor.

Güney Kore ile Çin arasında diplomatik selfie

Pazartesi günü gerçekleşen görüşme, 2019 yılından bu yana bir Güney Kore liderinin Çin'e gerçekleştirdiği ilk ziyaret olma özelliğini taşıyor.

Dört günlük resmi ziyaret kapsamında Çin'de bulunan Lee, 2026 yılını iki ülke arasındaki ilişkilerin tamamen yeniden tesis edildiği bir dönüm noktası olarak nitelendirdi. Görüşmede bölgesel güvenlik, ekonomik iş birliği ve yaklaşık on yıldır devam eden K-pop yasağının kaldırılması gibi kritik konular ele alındı.

Stratejik iş birliği ve ekonomi

Liderler, teknoloji, ticaret ve çevre gibi alanlarda 15 farklı iş birliği belgesine imza attı. Özellikle yapay zeka, yeşil endüstriler ve gümüş ekonomi gibi gelişmekte olan sektörlerde ortaklıkların derinleştirilmesi kararlaştırıldı.

Lee, Pekin'deki temasları sırasında Çin Devlet Başkanı Xi'nin kendisine hediye ettiği bir telefonla selfie çekerek sosyal medya hesabından paylaştı.

Ekonomik bağların güçlendirilmesi amacıyla düzenlenen iş forumunda Lee, güzellik ürünleri, gıda ve kültürel içerik alanlarında iş birliğinin artırılmasını teşvik etti.

Xi ise uluslararası durumun giderek karmaşıklaştığını belirterek, iki ülkenin bölgesel barış ve istikrarı korumak için el ele vermesi gerektiğini vurguladı.

Bölgesel güvenlik ve Kuzey Kore

Zirvenin bir diğer önemli gündem maddesi Kuzey Kore'nin nükleer faaliyetleri oldu. Lee, Kore Yarımadası'nda barışın sağlanması için Çin'in desteğini ve yapıcı rolünü talep etti. Görüşmeler sürerken Kuzey Kore'nin kısa süre önce gerçekleştirdiği hipersonik füze denemeleri bölgedeki gerilimi bir kez daha gündeme getirdi.

Cumhurbaşkanı Lee, Pekin'deki temaslarının ardından Şanghay'a geçerek Kore bağımsızlık hareketi aktivistleri için düzenlenen anma törenine katılacak.

Seul yönetimi, bir yandan ABD ile olan güvenlik ittifakını korurken, diğer yandan en büyük ticari ortağı olan Çin ile ilişkileri normalleştirerek dengeli bir diplomasi yürütmeyi amaçlıyor.

ABD tehdidi, Kolombiya'yı harekete geçirdi: Üç ayaklı strateji benimsendi

ABD'nin Nicolas Maduro'yu yargılamak için kendi topraklarına götürmesi diğer Latin Amerika ülkelerini alarma geçirirken en sert tepkileri veren yönetimlerden biri de Venezuela'nın batı komşusu Kolombiya oldu.

Bogota yönetimi, üç ayaklı stratejiyi cumartesi itibarıyla yürürlüğe koydu.

Karakas merkezli TeleSUR'un haberine göre bunlardan ilki diplomasi. Cumartesi düzenlenen olağanüstü güvenlik zirvesinin ardından açıklama yapan Savunma Bakanı Pedro Sanchez, Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro'nun bundan sorumlu olduğunu söyledi.

İkinci ayak insani yardım. Sanchez, Venezuela'dan gelen göçmenlere İçişleri Bakanlığı ve Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı'nın destek sağlayacağını ifade etti.

Üçüncü ayaksa güvenlik. Savunma Bakanlığı, Kolombiya-Venezuela sınırında etkili olan Ulusal Kurtuluş Ordusu (ELN) gerillaları da dahil muhtemel tehditlere karşı "maksimum güç" uygulayacağını bildirdi.

{ilgili-haber-930574}

İki ülke arasındaki yaklaşık 2 bin 220 kilometrelik kara sınırı, Karayipler'den Amazon Ormanları'na kadar uzanıyor.

Diğer yandan Donald Trump, Meksika ve Kolombiya hakkında sert ifadeler kullandı.

Florida'dan Washington'a dönerken uçakta basın mensuplarına gündemi değerlendiren ABD Başkanı, Meksika'yı uyuşturucu kartellerinin yönettiğini savundu.

Trump, Kolombiya için hem "hasta bir ülke" ifadesini kullandı hem de "Kolombiya operasyonu kulağa hoş geliyor" dedi.

Kolombiya lideri Petro, Trump'ın bu ifadelerinin çevirilerini kontrol ettikten sonra bu "gayrimeşru tehdide" yanıt vereceğini belirtti.

Petro, ABD'nin Venezuela'ya askeri müdahalesine benzer bir şeyi dünya tarihindeki "diktatörlerin" bile yapmadığını da bugün X hesabında söyledi. İsrail'in mevcut başbakanının yanı sıra geçmişte Almanya, İspanya ve Portekiz'i yöneten liderlere dikkat çekti: Ne Netanyahu, ne Hitler, ne Franco, ne de Salazar bunu yaptı.

Petro, Venezuela'nın hedef alınmasını Nazilerin Guernica'ya saldırısına benzeterek, "Dostlar bombalamaz" dedi.

65 yaşındaki solcu lider, Güney Amerikalıların yaşananları unutmayacağını savunarak "Yaramız uzun zamandır açık. Latin atalarımız bize 'intikam' diye fısıldasa da intikam peşine düşmemeli" ifadelerini kullandı.

Tüm Latin Amerika başkanlarının bir araya gelmesi gerektiğini vurgulayan Petro, bazı liderleri yabancı hükümetlere boyun eğmekle itham etti.

{ilgili-haber-930626}

Venezuela'nın başkenti Karakas'ta cumartesi yerel saatle 02.00 sularında patlama ve uçak sesleri duyulmuştu.

Venezuela yönetimi, ABD'nin ülkenin çeşitli bölgelerinde sivil ve askeri tesislere saldırı düzenlediğini bildirmişti.

Donald Trump, Venezuela'ya düzenlenen büyük çaplı bir operasyonda Maduro'yla eşinin ülke dışına çıkarıldığını duyurmuştu.

ABD Adalet Bakanı Pam Bondi de Maduro ve eşi Cilia Flores hakkında ABD'de suç duyurusunda bulunulduğunu, Maduro'ya "narkoterörizm, kokain kaçakçılığı, ABD'ye karşı makineli tüfek ve yıkıcı cihazlara sahip olma" suçlamalarının yöneltildiğini açıklamıştı.

Venezuela yönetimi, ABD'nin kınanması için uluslararası topluma çağrıda bulunmuştu.